Rönesans Nedir, Nasıl ve Nerede Ortaya Çıkmıştır?
Sanat

Rönesans Nedir, Nasıl ve Nerede Ortaya Çıkmıştır?

Elif Palaz
Elif Palaz

Rönesans, Orta Çağ’dan sonra başlayan ve özellikle Avrupa’nın bugünkü düşünce sistemini  ve kültürel geçmişini oluşturan en önemli olaylardan bir tanesidir. Sıklıkla gerek okulda gerekse de günlük hayatta karşımıza çıkan Rönesans nedir ve Rönesans nasıl ortaya çıkmıştır sorularına gelin beraber bakalım.

Bu içerik de ilginizi çekebilir: Sanat Akımları Nelerdir? Akımlar ve Sanatçılar Hakkında

Rönesans Nedir?

Rönesans, Fransızca bir kelime olan “yeniden doğuş” anlamına gelmektedir. Orta Çağ’ı yaşayan Avrupa ülkelerinde Rönesans sayesinde siyasi, kültürel, politik, bilim, sanat, mimari ve eğitim alanlarında bir yenilenmeye gidilmiştir. 14. yüzyıl ile 17. yüzyılı kapsayan bu yenilenme süreci Rönesans dönemi olarak isimlendirilmiştir.

Mars ve Venüs (1483) – Sandro Botticelli

Rönesans Nasıl Ortaya Çıktı, Rönesans’ın Sonuçları Ne Oldu?

Aslında Rönesans’la beraber birçok akım ve düşünce tarzı ortaya çıkmıştır. Fakat gelin şimdi Rönesans’ın ne zaman ortaya çıktığına bakalım.

Tarihin sayfalarında Rönesans döneminin kesin bir başlangıç ​​tarihi yazmaz ancak 1350’li yıllarda Rönesans’ın İtalya’nın Floransa kentinde doğduğu tarihçiler tarafından kabul gören bir bilgi olarak biliniyor. Rönesans döneminden önce, Orta Çağ’da insanlar köle gibi çalıştırıldıkları, cadı diye diri diri yakıldıkları ve savaşlarla dolu bir dünyanın içinde yaşıyorlardı. Ancak 1300’lü yıllarda Floransa halkı ticaretin gelişmesiyle beraber daha farklı düşünme biçimleri geliştirmeye başlamışlardı. Bazı aydınlar bu zorlu koşulların içerisinde Yunanlıların ve Romalıların geçmiş yaşamlarını inceleyerek, hayatlarını daha iyi koşullarda sürdürebileceklerini fark ettiler. Bu düşünce tarzı “hümanizm” denen yeni bir anlayış biçimini ortaya çıkarmıştı.

Vitruvius Adamı – Leonardo da Vinci

Rönesans’ın Doğuşu Nelere Yol Açtı?

Hayata daha fazla neşe getirmek için yaşamın konforunu kullanmak, sanatı, kültürü, bilimi, teknolojiyi ve müziği yeniden keşfetmek… Aslında Rönesans’ın amacı tam olarak buydu. İtalya o zamanlar oldukça zengin bir ülke olduğu için, parayı abartılı bir şekilde daha ince zevkler için harcamak, hümanizmin hızla gelişmesinin de yolunu açmıştı. Zengin tüccarlar, zanaatkârlarla daha çok çalışmaya başlayarak zenginliklerini sergilemeye başladı. Sanatçılar ve düşünürler arasında daha sık bilgi alışverişi yapılır oldu. Böyle bir ortamda sanat da gelişmeye başladı ve yeni düşünceler doğabileceği ortam yaratılmış oldu. Tüm kıtanın güzel sanatlara gittikçe daha fazla para harcaması ve Avrupa’nın küresel gücüne yol açan Avrupa keşif çağının da aynı zamanda başlaması aslında bir rastlantı değildi.

Bacchus ve Ariadne (1520–1523) Titian

Rönesans Dönemi Ne Kadar Sürdü?

Rönesans döneminin sonu, Floransa’nın işgal edilmesiyle ​​doğrudan bağlantılıdır. İlk olarak 1494’te Floransa’nın Fransa’nın yanı sıra İtalya tarafından işgal edilmesiyle, şehir devletleri ile savaşa girmesiyle başladı. Rönesans’ın ortaya çıkışı, çağın büyük bir tepkisi olan birçok siyasi ve entelektüel hareketi de doğurmuştu, bu yüzden savaş kaçınılmaz bir hale gelmişti. Takvimler 1550 yılını gösterdiğinde Rönesans’ın gelişmesine yardımcı olan birçok sanat eseri ve edebiyat yasaklanmıştı. 1550’lerin ortalarında, İtalya’da Rönesans tamamen sona ermişti.

Fırtına (1506 – 1508) Giorgione

Rönesans Dönemi’ni Bu Kadar Önemli Kılan Nedir?

Rönesans dönemi dünya üzerinde sanat, bilgi ve kültürde yeni bir değişim yarattı. İlk olarak klasik felsefenin, edebiyatın ve sanatın yeniden keşfedilmesinin yanı sıra seyahat, icat ve üslupta yeni keşiflerle toplumun düşünce şeklini değiştirdi. Bu dönem dünya tarihi öyle bir etkiledi ki; hala etkili olan ve bugüne kadar devam eden yeni icatlar ve keşifler aslında Rönesans’ın etkilerinin bir sonucuydu.

Rönesans Eserleri Nerede Bulunur?

Rönesans döneminde yapılmış mimari eserler, tablolar ve heykeller, Avrupa genelinde ve başka yerlerde bulunabilir. Günümüzde Rönesans eserlerinin büyük çoğunluğu, hala doğdukları ülkede, yani Vatikan’da görülebilir. Şehir, Vatikan Müzeleri adı verilen, dünyadaki var olan en büyük sanat koleksiyonlarından birine ev sahipliği yapmaktadır. Bu müzelerde sergilenen 70.000 sanat eserinin büyük bir kısmı Rönesans dönemine aittir.

Rönesans’ta Mimari Üslup

Rönesans düşüncesine göre tarihi yazanlar bireylerdir; ve Rönesans mimarisinin tarihi de bu görüşü doğrular. Rönesans mimari üslubu on beşinci yüzyılın ilk çeyreğinde Floransa’da ortaya çıkmıştır. Bu üslubu birkaç yönüyle başlatan ise tek bir kişi, Filippo Brunel- leschi’dir. Bu üslubun yaratılmasında bireylerin önemi yadsınamaz, fakat uygulanmasında da bazı ortak değerlerin etkili olduğunu gözden uzak tutmamak gerekir. Rönesans mimarisinde kabul edilen formlar, akla yakın her türlü inceleme ve gelişmeye açık bir dizi kurala dayanmakla birlikte çoğu kez olduğu gibi uygulanırdı.

Rönesans mimarisi her şeyden önce akılcı ve geometriye dayanan bir mimariydi. Bir yapının kusursuz olarak tanımlanabilmesi için yatay ve dikey bütün eksenlerin simetrik olması gerekirdi. Bu, on beşinci yüzyıl sonu ve on altıncı yüzyıl başının başlıca üslup anlayışı olmuştur.

Yüksek Rönesans ve Dahi Sanatçılar

Yüksek Rönesans, İtalyan Rönesansı’nın 16. yüzyıldaki özellikle Papalık Devleti’nın başkenti Roma ve Floransa’daki en gelişmiş dönemine verilen addır.  Yaklaşık olarak 1500 ile 1550 yılları arasında Yüksek Rönesans dönemi, üç büyük figür etrafında dönüyordu: Leonardo da Vinci (1452–1519), Michelangelo (1475–1564) ve Raphael (1483–1520). Bu üç sanatçıdan her biri dönemin önemli bir yönünü somutlaştırıyordu: Dahi bir bilim insanı ve sanatçı olan Leonardo da Vinci, bilim ve sanatın neredeyse her dalıyla ilgilenmiş; Michelangelo, duygusal ifade için nihai araç olarak insan vücudundan ilham alan geniş projeleri tasarlayarak yaratıcı gücü ortaya çıkarmış; Raphael ise  klasik ruhu mükemmel bir şekilde ifade eden işler yaratmıştır.

Rönesans ile Bütünleşmiş Sanat Eserleri: Sistine Şapeli’nin Tavanı

Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoniis olarak doğan, ancak yalnızca ilk adıyla tanınan Michelangelo, İtalya’nın bilinen en büyük sanatçısıdır. Eserleri ve üslubu efsanevidir, tüm zamanların en iyi sanat eserlerinden bazıları onun imzasını taşımaktadır. Rönesans döneminde yaşamıştı ve o dönemin bir numaralı sanat ustasıydı. Michelangelo sadece bir ressam değildi; aynı zamanda heykeltıraş, mimar ve şairdi ve tüm bu alanlarda hem geçmişi hem de bugünü etkiledi. Tüm kreasyonları arasında şüphesiz en ünlü ve ikonik olanı Sistine Şapeli’ndeki tavandır. Bu muhteşem şapel manzara, kültür, tarih veya sanat için bir merkezdir. Şapel 1470’lerden beri varlığını sürdürmektedir. Tavan 33 bölüme ayrılmıştır ve her bölüm farklı bir dini sahneye sahiptir. Resimler, Tanrı’ya olan bağlılığın duygusal bir tasvirini göstermeyi amaçlayan gizli anlamlara sahip olmasıyla bilinir.

Muhteşem Kelimesi Yanlarında Az Kalır: Raphael’in Odaları

Rönesans dönemi ustalarından bir diğeri de ünlü Raffaello Sanzio da Urbino’dur. İtalya’nın elit toplumunda yaptığı resimleri ve cazibesi ile sevilen bir sanatçı olmuştur. Raphael sadece 25 yaşındayken, Papa II. Julius’un dört özel odasını dekore etme işini almıştır. Odalar, Constantine, Heliodorus, Segnatura ve Fire in the Borgo ile ayrı ayrı adlandırılmıştır. Odaları tamamlamayı Raphael’in ömrü yetmemiştir.. Neyse ki asistanları odaların büyük bir kısmında ona yardımcı olmuşlar, sanatçının vefatından odaları bitirebilmiştir. Dört odanın sadece iki odası tamamen Raphael tarafından yapılmıştır, ancak hepsi inanılmaz detaylara ve güzelliğe sahiptir.

Bir Leonardo da Vinci Harikası: Vahşi Doğada Aziz Jerome

Leonardo da Vinci, ressam, mimar ve mühendis olarak bu çağın bir başka büyük ustasıydı. En ikonik eserlerinden biri, Vahşi Doğada Aziz Jerome adlı çalışmasıdır. Sanat eseri, Aziz Jerome’u Suriye çölündeyken, haça doğru bakarken kayalık bir manzarada diz çökmüş olarak tasvir ediyor. Resimde azizin geleneksel özelliklerini temsil eden bir aslan, bir taş ve bir kardinal şapkası ile tasvir edilen birçok sembol bulunur.

Birbirinden Muhteşem 10 Rönesans Eseri

  1. Mona Lisa (1503 – 1506) Leonardo Da Vinci
  2. Venüs’ün Doğuşu (1485 – 1486) Sandro Botticelli
  3. Davut (1501 – 1504) Michelangelo
  4. Urbino Venüsü (1534 ) Titan
  5. Kana’da Düğün (1562 – 1563) Paolo Veronese
  6. Leda ve Kuğu (1531 – 1532) Antonio Allegri da Correggio
  7. Son Akşam Yemeği (1495 – 1498) Leonardo da Vinci
  8. Adem’in Yaratılışı (1511) Michelangelo
  9. Çocuk Oyunları (1560) Pieter Brueghel
  10. Dua Eden Eller (1508) Albrecht Dürer

Kaynaklar: Flavio Cont / Rönesans Sanatını Tanıyalım
Paul Faure / Rönesans
Vikipedi